Twaalf organisaties uit Zwartsluis slaan de handen ineen
Eind maart 2026 maakte Rijkswaterstaat bekend dat de Grote Kolksluis per 1 april volledig dicht gaat voor alle scheepvaart. Al jarenlang was de sluis gesloten voor beroepsvaart en hogere recreatievaart. Nu is ook de laatste doorgang afgesloten - zonder overleg met het dorp.
"Vorig najaar vroegen we een vergunning aan voor het evenement. Ook voor gebruik van de sluis. Er is geen enkel signaal afgegeven dat dit niet zou kunnen."- Johan Jonker, voorzitter Nationale Sleepbootdagen
De sluiting raakt Zwartsluis op vier fronten. Het is niet alleen een technisch besluit - het treft de kern van ons dorp.
Boottoeristen leggen aan, slenteren door het dorp, doen inkopen, gaan op een terrasje zitten. Ondernemers vrezen dat toeristen het dorp voortaan links laten liggen. Winkels en horeca zullen hun omzet zien dalen.
"Als de sluis dicht is, varen bezoekers simpelweg om ons heen. Dat kost ons klanten."- Emiel Visscher, horecaondernemer
Kleine bootjes en onze jeugd moeten nu door de Meppelerdiepsluis, waar ook grote containerschepen varen. De sloeproeivereniging noemt dit levensgevaarlijk.
De sluis dateert uit 1879. Zwartsluis dankt er zijn naam aan. In de hoogtijdagen werden meer dan 20.000 binnenvaartschepen per jaar geschut. De sluis is het hart van ons waterdorp. Door stilstaand water dreigt ook stank en een onaantrekkelijke leefomgeving.
"De Kolksluis is het hart van ons waterdorp. Met dit besluit verdwijnt niet alleen reuring, maar ook een belangrijk deel van onze identiteit."- Johan Jonker, voorzitter Nationale Sleepbootdagen
De Nationale Sleepbootdagen (14-16 mei) trekken 50.000 tot 60.000 bezoekers. Zwartsluis onder Zeil en talloze andere activiteiten zijn direct afhankelijk van de sluis. Organisaties moeten activiteiten schrappen of aanpassen.
"Met een dichte sluis gooi je feitelijk het hele dorp dicht."- Johan Jonker, voorzitter Nationale Sleepbootdagen
"We boeren hier alleen maar achteruit."- Jelrik de Gast, Handelsvereniging Zwartsluis
Het collectief "zwartSLUIS open!" is helder in wat er moet gebeuren.
De Grote Kolksluis moet zo snel mogelijk weer open voor recreatievaart. De organisaties stellen dat de veiligheid van het achterland niet in gevaar is bij normaal gebruik. Bij extreem hoog water kunnen de deuren alsnog dicht. Maar op een gewone dag is dat niet nodig.
Rijkswaterstaat heeft al jaren plannen om de Grote Kolksluis te renoveren. Dat kost vele miljoenen euro's. Dat geld is er niet, zo stelt RWS - de renovatieplannen gaan "de ijskast in". Wij eisen dat het Rijk middelen vrijmaakt. De sluis heeft een cruciale functie voor de leefbaarheid, economie en identiteit van Zwartsluis.
Het dorp voelt zich overvallen. Twaalf organisaties zeggen dat ze niets wisten van het besluit. Wethouder Maarten Slingerland noemt het "onacceptabel" dat Zwartsluis is gepasseerd. Wij eisen structureel overleg tussen Rijkswaterstaat, gemeente en dorpsorganisaties over het beheer en de toekomst van de sluis. Indien nodig wordt de zaak geescaleerd naar de Tweede Kamer.
Twaalf organisaties uit alle hoeken van Zwartsluis hebben zich verenigd. Van horeca tot historische vereniging, van zeilers tot sleepboten. Het draagvlak is breed en de boodschap is eensgezind: de sluis moet open.
De sluiting van de Grote Kolksluis is breed opgepikt door de media. Een overzicht van de berichtgeving.
Op grond van de Wet open overheid (Woo) hebben wij Rijkswaterstaat gevraagd om de onderliggende rapporten over de sluiting van de Grote Kolksluis. Hieronder staan de documenten die wij op 20 juli 2026 hebben ontvangen. Ze zijn integraal en ongewijzigd, zoals verstrekt door Rijkswaterstaat. Let op: het zijn gescande documenten en de bestanden zijn groot.
Reacties van ondertekenaars, geplaatst met hun toestemming (ook toestemming voor gebruik in de pers/media).